Ziekenhuis moet meer aandacht hebben voor reiniging/desinfectie scopen

0
465

De Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) roept Raden van Bestuur van ziekenhuizen op om blijvend aandacht te besteden aan het kritische en risicovolle proces van reinigen en desinfecteren van endoscopen.

Zij doet dit naar aanleiding van onderzoek in 2008 en 2009 in 22 op risico geselecteerde ziekenhuizen. Hieruit kwam naar voren dat 20 van de 22 ziekenhuizen nog altijd niet voldeden aan de geldende protocollen en richtlijnen voor het reinigen en desinfecteren van endoscopen. Dit, ondanks eerder door de inspectie gedane aanbevelingen op dit gebied. Tijdens het onderzoek heeft de inspectie direct handhavende maatregelen opgelegd aan de ziekenhuizen, waarop zij de tekortkomingen hebben opgelost.

Endoscopen zijn medische instrumenten waarmee lichaamsholtes worden onderzocht. Het onvoldoende reinigen en desinfecteren van endoscopen levert een potentieel gezondheidsrisico op voor de patiënt. Zo kan een patiënt besmet raken met een bacterie of virus, afkomstig van een eerdere patiënt. Ook kunnen foute diagnoses worden gesteld doordat lichaamsmateriaal van een andere patiënt wordt verzameld voor onderzoek. Het proces rond het veilig gebruiken van endoscopen is en blijft een kritisch en risicovol proces. Om die reden besteedt de inspectie structureel aandacht aan de controle daarvan.

Risicoselectie
De 22 ziekenhuizen die tussen september 2008 en juli 2009 zijn onderzocht waren geselecteerd op basis van resultaten van onderzoek in 2008 naar de reiniging en desinfectie van endoscopen in ziekenhuizen. Ook toen bleek dit proces in deze ziekenhuizen niet volgens de daarvoor geldende eisen te verlopen. Het recente onderzoek was bedoeld om te controleren of deze ziekenhuizen de aanbevelingen van de inspectie inmiddels hadden geïmplementeerd. Dit bleek in 20 van de 22 ziekenhuizen nog onvoldoende het geval. Zo bleek in de helft van de ziekenhuizen het beleid rond dit proces onvoldoende tot matig en voldeden de gebruikte materialen en middelen niet aan de meest recente veiligheidsnormen. De reiniging en desinfectie van TEE-transducers (een instrument voor het maken van een hartfilmpje via de slokdarm) en scopen op de afdeling KNO was in vrijwel alle ziekenhuizen onvoldoende.

Herinspectie
Al tijdens het onderzoek zijn aan de 20 ziekenhuizen handhavende maatregelen opgelegd. Zo moesten al deze ziekenhuizen een plan van aanpak voor verbetering indienen. Deze zijn door de inspectie getoetst. Bij de 12 slechtst scorende ziekenhuizen is daarnaast een herinspectie uitgevoerd om te kijken of de verbetermaatregelen daadwerkelijk waren doorgevoerd. Dit was het geval binnen de daarvoor gestelde termijn.

De resultaten van dit onderzoek zijn niet representatief voor de ziekenhuizen in Nederland en zeggen alleen iets over de situatie in de geselecteerde groep onderzochte ziekenhuizen. De inspectie gaat er vanuit dat ieder ziekenhuis in Nederland zich spiegelt aan dit rapport, haar eigen infectiepreventiebeleid hieraan toetst en indien nodig een plan van aanpak maakt om zaken te verbeteren. Dit plan van aanpak moet zijn goedgekeurd door de medische staf en Raad van Bestuur en een tijdspad bevatten waarbinnen de noodzakelijke veranderingen zullen worden doorgevoerd. Om te controleren of dit ook daadwerkelijk gebeurt, zal de inspectie in 2011 een serie onaangekondigde inspectiebezoeken afleggen bij een steekproef van ziekenhuizen in Nederland.

Handhavende maatregelen
Bij het niet voldoen aan de eisen zal de inspectie handhavende maatregelen nemen. Deze zijn afhankelijk van de ernst van de situatie. De inspectie kan bijvoorbeeld verscherpt toezicht opleggen. Daarnaast kan de minister van VWS (Volksgezondheid, Wetenschap en Sport) een aanwijzing geven om de reiniging en desinfectie van endoscopen op orde te brengen onder last van een dwangsom. Bij ernstige tekortkomingen die een bedreiging vormen voor de patiëntzorg, kan de inspectie in het uiterste geval een bevel tot sluiting geven.