Twee kapiteins in de operatiekamer

0
717

Voor de operatie van een patiënt onder narcose zijn twee medisch specialisten verantwoordelijk, de chirurg en de anesthesist. Hans Pöll concludeert dat deze verkokering van zorg niet altijd heeft bestaan en dat daar goede redenen voor waren. Redenen die ook nu nog zouden kunnen gelden. Hij promoveert op 22 september bij VUmc.

Om meer duidelijkheid te krijgen hoe deze scheiding tot stand is gekomen, vergeleek Hans Pöll de ontwikkeling in twee van onze buurlanden, Engeland en Duitsland. Pöll koos voor deze geschiedkundig ongebruikelijke werkwijze omdat in Engeland veel eerder (1890) aparte anesthesisten bestonden dan in Duitsland (1960). Het onderzoek is zo dicht mogelijk bij de werkvloer verricht door operatieregisters van ziekenhuizen als voornaamste bron te gebruiken.

In eerste instantie is gezocht naar een verschil in technische ontwikkeling tussen beide landen. Volgens de bestaande inzichten zou anesthesie in Engeland namelijk veel eerder dan in Duitsland ‘ modern’ geworden zijn; een algemeen veronderstelde prikkel voor specialisatie. Het bleek echter al snel dat de verschillen minimaal of tijdelijk waren.

De echte aanzet tot arbeidsdeling bleek van begin af aan bij de Engelse chirurgen te liggen die de toediening van narcose beneden hun stand achtten en daarom een aparte anesthesist wilden. Duitse chirurgen daarentegen koesterden lang een holistische benadering van de chirurgische patiënt; de zorg rondom een patiënt kon naar hun opvatting niet in gespecialiseerde stukjes opgeknipt worden.

Hernieuwde aandacht voor dit holistische concept zou de hedendaagse verkokering van de gezondheidszorg – waarbij ieder orgaan zijn eigen specialist heeft – goed doen, concludeert Hans Pöll.

Promotiegegevens
Promovendus: J.S. Pöll
Titel proefschrift: The anaesthetist 1890 – 1960. A historical comparative study between Britain and Germany
Promotoren: prof.dr. E.S. Houwaart en prof.dr. J.J. de Lange
Datum: 22 september 2011
Tijd: 11:45 tot 12:45 uur
Locatie: Aula Vrije Universiteit