Van stamcel tot tand

    0
    563

    De Finse hoogleraar ontwikkelingsbiologie prof.dr. Irma Thesleff bezet dit jaar de Valkhofleerstoel. Deze leerstoel is in het leven geroepen door het UMC St Radboud om internationaal toonaangevende, bij voorkeur vrouwelijke wetenschappers tijdelijk naar Nijmegen te halen.

    Mevrouw Thesleff maakte naam met onderzoek op het gebied van de ontwikkeling van tanden en kiezen uit stamcellen. Over dit onderwerp houdt zij op 23 november de jaarlijkse Valkhoflezing in Nijmegen. Irma Thesleff, verbonden aan het instituut voor biotechnologie van de universiteit van Helsinki, onderzoekt al een ruim een kwart eeuw de ontwikkeling van tanden en kiezen vanaf het genniveau.

    Zij ontdekte dat dit proces al op de tiende dag na de bevruchting begint. Stoornissen in de ontwikkeling leiden tot te veel of juist te weinig tanden. Thesleff ontrafelde de rol die diverse ontwikkelingsgenen spelen bij de differentiatie van stamcellen tot weefsels, die gezamenlijk zorgen voor de aanleg van tanden en kiezen.

    Darmkanker
    Enkele jaren geleden deed Thesleff een opzienbarende vondst. Zij toonde aan dat een mutatie in het gen met de naam AXIN2 niet alleen leidt tot een tekort aan tanden (oligodontie), maar ook een rol speelt bij het ontstaan van enkele vormen van darmkanker. Dit verband kan in de toekomst wellicht gebruikt worden bij de preventie van darmkanker bij mensen met oligodontie.

    Momenteel onderzoekt Thesleff, of het mogelijk is om stamcellen zodanig te beïnvloeden, dat deze zich gaan differentiëren tot cellen die tanden kunnen vormen. Op deze manier kunnen straks mensen met oligodontie misschien toch aan eigen tanden en kiezen geholpen worden.

    Thesleff ontdekte bovendien, dat de ontwikkeling van te vèèl tanden veroorzaakt wordt door fouten in genen die ook zorgen voor de sluiting van de fontanellen in de schedel.

    Programma
    De Valkhoflezing is onderdeel van een wetenschappelijk programma, dat prof. Thesleff in Nijmegen afwikkelt. Zij geeft onder andere ook een gastcollege voor studenten en ze verzorgt workshops voor tandheelkundig onderzoekers en onderzoekers van het Nijmegen Centre for Molecular Life Sciences.

    Vorig artikelDiabetes bij jongeren
    Volgend artikelAMC kweekt stamcellen uit zaadbalweefsel
    Avatar
    Het Radboudumc is een universitair medisch centrum. Voor ons is de mens en zijn of haar kwaliteit van leven het vertrek- en eindpunt. Bij alles wat we doen. We bieden onze patiënten topklinische en topreferente zorg en hebben een belangrijke maatschappelijke taak in het vergroten en verspreiden van kennis en kunde. Het Radboudumc wil voorop lopen in, of een actieve bijdrage leveren aan de ontwikkeling van duurzame, innovatieve en betaalbare gezondheidszorg. En daarmee aan de gezondheid van mens en maatschappij in Nederland en daarbuiten. Onze missie is dan ook ‘To have a significant impact on healthcare’.