Slaagkansen en kosten van ivf in Nederland

0
627

In Nederland is binnen een jaar na de start van een ivf/icsi behandeling 45 procent van de behandelde vrouwen zwanger of bevallen. De kans op een zwangerschap na ivf is onder meer afhankelijk van leeftijd en leefstijl van de vrouw en oorzaak en duur van de onvruchtbaarheid. Per tot stand gebrachte zwangerschap bedragen de kosten van een ivf/icsi behandeling gemiddeld € 10.250 (prijspeil 2004).

Ivf-arts Bea Lintsen, verbonden aan de afdeling Obstetrie en Gynaecologie van het UMC St Radboud, geeft in haar proefschrift een overzicht van slaagkansen en kosten van ivf/icsi in Nederland. Ook bespreekt zij de persoonsgebonden factoren, die het slagen van de behandeling beïnvloeden.

Zwangerschapskans
In 1983 is ivf in Nederland geïntroduceerd. Sindsdien zijn er hier naar schatting rond de zeventigduizend zwangerschappen door kunstmatige bevruchting buiten het lichaam tot stand gekomen. Er zijn twee methoden: ivf en icsi. Bij ivf wordt de eicel buiten het lichaam in contact gebracht met sperma met meer dan honderdduizend zaadcellen. Bij icsi wordt één zaadcel geselecteerd en met een pipetje in de eicel gebracht.

De kans op een doorgaande zwangerschap is na één ivf- of icsi-behandeling in Nederland gemiddeld 24 procent. Een behandeling wordt als geslaagd beschouwd als deze leidt tot een zwangerschap van tenminste acht weken waarbij de hartactie van het vruchtje door middel van echoscopie is bevestigd.

Uit het promotieonderzoek van Lintsen blijkt, dat binnen een jaar na de start van de eerste behandeling 45 procent van de behandelde vrouwen zwanger of bevallen is. Dit percentage varieert per behandelcentrum. De verschillen tussen de behandelcentra kunnen slechts voor een klein deel worden toegeschreven aan persoonsgebonden factoren zoals de leeftijd van de vrouw en de oorzaak van de verminderde vruchtbaarheid. Het is met de huidige gegevens niet mogelijk om de verschillen tussen de centra goed te verklaren. Daarvoor zouden de centra meer factoren moeten registreren, waarvan bekend is dat ze van invloed zijn op de zwangerschapskans. Bijvoorbeeld de factoren roken en overgewicht.

Kosten
De kosten van ivf/icsi per succesvol tot stand gebrachte zwangerschap zijn € 10.250 (prijspeil 2004). De kosten van één behandeling, inclusief medicijnen, bedroegen in 2004 gemiddeld € 2500.

Ivf/icsi wordt in Nederland na gemiddeld 3,5 jaar onvruchtbaarheid toegepast. Lintsen heeft vastgesteld dat bij paren die op de wachtlijst staan voor ivf/icsi, de gemiddelde kans op een spontane zwangerschap negen procent bedraagt. Ook deze kans is afhankelijk van de leeftijd en de leefstijl van de vrouw en de oorzaak en de duur van de verminderde vruchtbaarheid. Lintsen heeft berekend dat de kans op een spontane zwangerschap te klein is om systematisch uitstel van de behandeling aan te bevelen, ondanks de kosten die aan ivf verbonden zijn.