Schonere productie, maar nog geen groene groei

0
646

Economische groei gaat vaak ten koste van het milieu. Niet alleen worden natuurlijke hulpbronnen als ertsen, aardolie, water, vis en hout schaarser, ook wordt het milieu vervuild met schadelijke stoffen. De afgelopen 20 jaar is de druk op het milieu weliswaar minder snel toegenomen dan de economische groei, maar de natuurlijke hulpbronnen worden nog steeds aangetast.

De absolute druk op het milieu neemt dus nog steeds toe, waardoor de kwaliteit van onze leefomgeving in het geding blijft. De OESO spreekt pas van groene groei als economische groei samengaat met een zo gering mogelijke druk op het milieu en natuurlijke hulpbronnen.

Milieudruk economie naar verhouding afgenomen
In de periode 1990-2009 is de Nederlandse economie met 53 procent gegroeid. De druk op het milieu steeg echter minder snel. Zo nam de uitstoot van broeikasgassen met 5 procent toe. Ook het verbruik van energie is minder hard gegroeid dan de economie. Alleen het leidingwaterverbruik is door meer gebruik van oppervlaktewater en waterbesparende technologieën in de afgelopen decennia verminderd.

Mineraaloverschotten in de landbouw nemen af
De intensieve veehouderij is de grootste veroorzaker van overschotten aan stikstof en fosfor in het milieu. Dit leidde tot problemen met het drinkwater en de bodem. Nadat de overheid maatregelen nam, blijft er jaarlijks steeds minder stikstof en fosfor uit mest of kunstmest achter in het milieu terwijl de landbouw wel meer produceert. Overschotten zijn er echter nog steeds waardoor de mineralen blijven ophopen in het milieu. De waarden van de mineralen in het milieu liggen nog steeds boven gestelde doelen.

Bedreiging van diersoorten neemt toe
Economische groei gaat gepaard met een aanslag op de hoeveelheid en kwaliteit van natuurlijke hulpbronnen. Goed functionerende natuurlijke hulpbronnen zijn essentieel onze welvaart en ons welzijn in de toekomst. De natuur zorgt onder andere voor koolstofopslag, zuivering van oppervlaktewater en voedselproductie. Hiervoor is het belangrijk om de biodiversiteit, de verscheidenheid aan levensvormen, te behouden. Toe- of afname van de biodiversiteit kan op korte termijn ook een graadmeter zijn voor hoe groen de economie is.

Tussen 1994 en 2005 is echter de ernst van de bedreiging van diersoorten op de nationale rode lijsten met 7 procent toegenomen. Dat komt onder andere door veranderend landgebruik en vervuiling. Alleen voor zoogdieren is er sprake van een positieve ontwikkeling.

Auteurs: Kees Baldé, Bram Edens en Sjoerd Schenau