Postcodegeneeskunde ligt weer op de loer

0
793

Patiënten die in het ene ziekenhuis wél en in het andere niet het voor hen beste geneesmiddel krijgen. Die ongewenste situatie dreigt te ontstaan door verandering in de financiering van de geneesmiddelen, waarschuwt Nefarma.

Deze ongelijkheid wordt wel postcodegeneeskunde genoemd: de kwaliteit van de behandeling hangt af van waar je woont. Het probleem wordt veroorzaakt doordat ziekenhuizen bepaalde nieuwe, kostbare medicijnen vanaf dit jaar moeten betalen uit de algemene pot. Tot 2012 kregen ze daarvoor een afzonderlijke vergoeding.

Nefarma is bang dat sommige ziekenhuizen het geld voor andere zaken dan de geneesmiddelen zullen gebruiken. Daardoor krijgt de patiënt niet de meest op hem of haar toegesneden zorg die mogelijk is. Nefarma geeft deze waarschuwing af in een brief aan het ministerie van Volksgezondheid en de koepelorganisaties van ziekenhuizen, ziekenhuisapothekers en zorgverzekeraars.

Aanleiding voor de noodkreet is een onderzoek van de branchevereniging naar introducties van nieuwe specialistische middelen in dit en volgend jaar. Naar verwachting leiden die tot een kostenstijging bij ziekenhuizen van 0,4%. Dat is op zich niet veel, maar niettemin een fors deel van de toegestane totale uitgavengroei van ziekenhuizen van 2,5%. In het regeerakkoord van VVD en PvdA is zelfs sprake van een maximale groei van 2% per jaar.

Ziekenhuizen konden specialistische geneesmiddelen tot 2012 afzonderlijk declareren bij de zorgverzekeraars. Sinds begin dit jaar maken deze middelen onderdeel uit van het totale ziekenhuisbudget. Dat is weliswaar opgehoogd met de kosten voor de nieuwe middelen, maar het budget wordt maar eens per jaar vastgesteld. Als er gedurende een jaar nieuwe middelen beschikbaar komen, zijn de uitgaven daarvoor niet meegenomen. In dat geval zal ieder ziekenhuis afzonderlijk bepalen of er nog genoeg geld is om aan patiënten deze nieuwste medicijnen te kunnen voorschrijven. Afwegingen rond de behandeling van een patiënt gaan dan afhangen van financiële in plaats van medisch-inhoudelijke keuzes.

Hiermee zijn we terug bij een systeem van ‘postcodegeneeskunde’ waarvan we tien jaar geleden juist gemotiveerd afscheid hebben genomen, stelt de branchevereniging. Nefarma ziet als oplossing dat het budget voor de nieuwe geneesmiddelen wordt geoormerkt. Dat wil zeggen dat het extra geld alleen voor dat doel mag worden gebruikt.

In totaal geven we in Nederland per jaar ongeveer 1,5 miljard euro uit aan specialistische geneesmiddelen. Ter vergelijking: geneesmiddelen buiten het ziekenhuis kosten ongeveer 5,4 miljard euro per jaar, zo’n acht procent van de totale zorguitgaven die in 2013 begroot worden op 70,5 miljard euro. Ziekenhuizen en medisch-specialistische zorg nemen daarvan 21,7 miljard euro (31 procent) voor hun rekening.

Wil je meer gezondheidsnieuws ontvangen, dan kun je natuurlijk ook fan worden van de Facebook pagina van de Gezondheidskrant.