Niet bij ouders slapen gelinkt aan babystress in bad

Baby’s die niet bij hun ouders in de kamer slapen, hebben een hoger stressniveau tijdens het in bad gaan dan kinderen die wel de ouderslaapkamer delen. Dit concludeert NWO-onderzoeker Carolina de Weerth van de Radboud Universiteit Nijmegen. De resultaten van haar onderzoek worden op 30 september 2011 gepubliceerd in het tijdschrift Psychoneuroendocrinology.

Biologe Carolina de Weerth analyseerde samen met haar collega Marieke Tollenaar gegevens van 163 moeders en hun kinderen. Alle moeders hielden in de eerste twee maanden na de geboorte van hun kind een dagboek bij. Hierin schreven ze dagelijks op waar en hoelang het kind de nacht ervoor geslapen had. Ongeveer een kwart van de baby’s sliep vrijwel altijd in een andere kamer dan die van hun ouders, en rond de veertig procent vrijwel deelde altijd de ouderslaapkamer. De rest van de kinderen sliepen soms in de eigen kamer en soms bij de ouders. De Weerth: ‘Vervolgens hebben we het cortisolniveau in het speeksel van elke baby gemeten na afloop van een tweetal stressmomenten, waaronder in bad gaan.’ Het hormoon cortisol komt vrij bij stress. Uit de metingen bleek dat baby’s die afgezonderd van hun ouders slapen, gemiddeld een bijna veertig procent hoger stressniveau hebben bij het in bad gaan dan baby’s die wel op de kamer van hun ouders slapen.

Nabijheid ouders
Het is voor het eerst dat er onderzoek is gedaan naar het verband tussen de slaapplek en het stresshormoonniveau bij baby’s. Een mogelijke verklaring is dat de ouders als externe ‘stressregulator’ voor het kind werken. Ouders waarvan het kind bij hen op de kamer slaapt, zijn ’s nachts snel beschikbaar om onrust en ongemak bij het kind weg te nemen. Door het kind te troosten en aandacht te geven, neemt de stress bij de baby af. De Weerth: ‘Subtiele signalen van onrust bij de baby, zoals een bepaald geluidje, vallen sneller op als het kind in dezelfde kamer slaapt, dan wanneer het kind in een andere kamer slaapt. In dat laatste geval zullen ouders misschien pas ingrijpen bij ‘grote signalen’, zoals huilen, omdat ze subtielere signalen missen.’ Baby’s die in een aparte kamer slapen zijn daarom minder gewend aan hun ouders als degenen die stress kunnen temperen. Volgens de onderzoekster werkt dit mogelijk door bij activiteiten overdag, zoals in bad gaan.

Stress noodzakelijk
De onderzoekster benadrukt dat het belangrijk is voor een baby om stress te leren ondergaan. ‘Het is normaal als baby’s reageren op hun omgeving en hun cortisolniveau daarbij omhoog en weer omlaag gaat. Het wordt pas problematisch als baby’s chronische stress ervaren en daar ook langzaam van herstellen. Dat is nadelig voor hun gezondheid, en ook voor de aanpassing van hun stresssysteem.’ De onderzoekers gaan de komende jaren uitzoeken wat op de langere termijn het effect is van afgezonderd slapen op het stresssysteem van het oudere kind. De Weerth verrichtte haar onderzoek met een Vidi-subsidie van NWO.