Hield Mexicaanse griep wintergriep buiten de deur?

0
514

De pandemie van de Mexicaanse griep bleef in Nederland beperkt tot een milde epidemie, al was deze wel wat heftiger dan de griepepidemieën in de voorgaande drie jaren. Het virus is verwerkt in het vaccin voor de jaarlijkse griepvaccinatie die binnenkort begint.

Na de epidemie met de Mexicaanse griep in het najaar van 2009 bleef een epidemie van de normale wintergriep uit. De epidemie van de Mexicaanse griep begon in week 41 van 2009 en hield tien weken aan. De piek met 189 meldingen bij de huisartsen op 100.000 inwoners werd bereikt in week 46. In week 51 was de griep terug op het basisniveau en een tweede piek bleef uit. In bijna alle neus- en keelmonsters werd het pandemische influenzavirus AH1N1 gevonden. En dit bleek bijna altijd gevoelig voor de virusremmer oseltamivir. De griep kwam vooral voor onder jonge mensen en opvallend weinig in de leeftijdsgroep van 65 jaar en ouder. De peilstationhuisartsen van de Continue Morbiditeits Registratie hebben de griep gevolgd en gemeld. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) verklaarde in augustus 2010 dat de pandemie definitief voorbij was. NIVEL-projectleider, epidemioloog en huisarts Gé Donker: “Vrijwel ieder jaar valt de griepepidemie in de eerste maanden van het jaar. In 2010 was dit niet zo. Het ligt voor de hand te veronderstellen dat dit samenhangt met de epidemie van de Mexicaanse griep in het najaar van 2009.”

Omvang van de epidemie
De peilstationhuisartsen van het NIVEL, tijdelijk uitgebreid met 12 huisartspraktijken uit het Landelijke Informatie Netwerk Huisartsenzorg (LINH), leverden gegevens over de omvang van de epidemie in de Nederlandse huisartsenpraktijken. Het RIVM en Erasmus Medisch Centrum onderzochten de aangeleverde monsters en stelden vast dat in het najaar van 2009 de seizoensinfluenza A-virussen A(H1N1) en A(H3N2) bijna geheel door het Mexicaanse griepvirus waren verdrongen. Inmiddels is het Mexicaanse griepvirus een gewoon seizoensvirus geworden dat het komende griepseizoen mogelijk naast de andere influenzavirussen zal voorkomen. Het pandemische griepvirus is verwerkt in het griepvaccin voor het komende seizoen, zodat naar verwachting dit seizoen één griepvaccinatie voor de gebruikelijke risicogroepen voldoende is.

Surveillance
“Goede surveillance van infectieziekten en integratie van virologische en epidemiologische gegevens bleken cruciaal om inzicht te krijgen in ernst en omvang van de pandemie”, stelt Gé Donker. “De CMR peilstations registreren sinds 40 jaar jaarlijks de griepepidemieën en bleken bij deze pandemie een betrouwbare informatiebron. Door de langdurige samenwerking tussen de instituten met verschillende expertise, de voorbereiding op een pandemie en de eenduidige coördinatie door het RIVM, kon er slagvaardig worden opgetreden. Dat de ernst van de pandemie meeviel doet daar niets aan toe of af, maar leidt wel tot een nieuwe internationale discussie of de definitie van pandemie moet worden aangepast. Nu staat daarin niets over de virulentie van het virus (hoe ziek je ervan wordt). Mogelijk verandert dit in de toekomst.”

CMR
De Continue Morbiditeits Registratie (CMR) Peilstations vormen een representatieve groep van 59 Nederlandse huisartsen in 42 praktijken. Hun patiëntenpopulatie bestrijkt ongeveer 0,8% van de Nederlandse bevolking en is representatief naar regio en naar verdeling over stad en platteland. De peilstation-huisartsen rapporteren wekelijks (waardoor trends zeer snel zichtbaar worden) of op jaarbasis over het vóórkomen van een aantal ziekten, gebeurtenissen en verrichtingen die in routine-registraties ontbreken en daarin niet gemakkelijk zijn op te nemen. De CMR-peilstations bestaan sinds 1970.