De sociale veiligheid van de werkplek voor homoseksuele mannen en vrouwen

0
693

Op dinsdag 6 september 2011 verschijnt het SCP-rapport ‘Gewoon aan de slag?’. De onderzoekers prof. dr. Saskia Keuzenkamp en drs. Ans Oudejans schreven dit rapport op verzoek van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, Marja van Bijsterveldt. Op basis van literatuurstudie wordt op een rij gezet wat bekend is over de onveiligheid en negatieve reacties van homoseksuele mannen en lesbische vrouwen, met name op de werkvloer. Ook worden cijfers gepresenteerd uit twee recente enquêtes die het SCP hield onder de doelgroep (Roze Vragenlijst en Roze Panel).

Dit zijn enkele conclusies uit het SCP-rapport ‘Gewoon aan de slag?’
– 28% van de homoseksuele mannen en 14% van de lesbische vrouwen is in 2010 geconfronteerd met negatieve reacties op hun seksuele voorkeur.

– De meerderheid van de homoseksuele mannen en lesbische vrouwen (ongeveer 80%) is tegenover collega’s open over hun seksuele voorkeur. 14% van de mannen en 5% van de vrouwen die op het werk open zijn over hun seksuele voorkeur geeft aan daar geconfronteerd te zijn met negatieve reacties.

– 21% van de homoseksuele mannen zijn zich in het afgelopen jaar onveiliger gaan voelen. Dit geldt voor 13% van de lesbische vrouwen.

– Het toegenomen gevoel van onveiligheid is vooral een gevolg van berichtgeving in de media, niet van eigen ervaringen.

Negatieve reacties en onveiligheidsgevoelens
Hoewel de acceptatie van homoseksualiteit in Nederland groot is, krijgen homoseksuelen nog regelmatig te maken met negatieve reacties. In 2010 is 28% van de homoseksuele mannen en 14% van de lesbische vrouwen geconfronteerd met negatieve reacties vanwege hun seksuele voorkeur. 5% van de mannen en 3% van de vrouwen zei dit meerdere keren te hebben meegemaakt.

21% van de homomannen en 13% van de lesbische vrouwen is zich in het afgelopen jaar onveiliger gaan voelen. Dat is overigens zelden het gevolg van eigen negatieve ervaringen. De meeste respondenten voelen zich onveiliger door berichten over geweld tegen homoseksuelen in de media.

Veiligheid en openheid van homoseksuelen op de werkvloer
Het aandeel dat homonegatieve reacties op het werk krijgt, is kleiner onder lesbische vrouwen dan onder homoseksuele mannen: 14% van de mannen en 5% van de vrouwen heeft dat in het afgelopen jaar meegemaakt. Deze vraag werd overigens alleen gesteld aan de ongeveer 80% die op het werk open zijn over hun seksuele voorkeur. Meestal ging het om vervelende, nieuwsgierige vragen, afkeurende blikken, flauwe grappen of belachelijk maken.

Ook heteroseksuele werkenden zullen soms met negatieve bejegening te maken hebben, zij het om andere redenen dan hun seksuele voorkeur. In hoeverre homoseksuelen op het werk vaker negatief worden bejegend dan heteroseksuelen is niet bekend.

18% van de homoseksuele mannen en 15% van de lesbische vrouwen is op het werk niet open over de seksuele voorkeur. Als reden noemt de helft dat het de collega’s niet aan gaat. De helft zegt dat men de seksuele voorkeur niet relevant vindt. Iets minder dan de helft van de respondenten noemt (ook) angst voor negatieve reacties.

Effecten van homonegatieve bejegening niet bekend
Hoewel er inmiddels wel enig zicht is op de mate waarin homonegatieve bejegening op het werk voorkomt, is het niet mogelijk uitspraken te doen over het effect daarvan. Afgaand op algemeen onderzoek over de effecten van agressie en intimidatie op het werk valt echter aan te nemen dat er soms sprake zal zijn van verzuim en vermindering van de arbeidsprestaties.